Праграма зніжэння стрэсу на аснове майндфулнес (MBSR)
Васьмітыднёвая структураваная праграма Джона Кабат-Зіна — найбольш даследаваны фармат навучання практыкам усвядомленасці.
Што гэта такое
MBSR — не тэрапія і не рэлаксацыя. Гэта васьмітыднёвы курс навучання канкрэтнаму навыку: заўважаць, што адбываецца ў целе, думках і эмоцыях, не спрабуючы гэта неадкладна змяніць ці ацаніць.
Фармат жорстка структураваны: восем штотыднёвых сустрэч па 2–2,5 гадзіны, адзін працяглы дзень практыкі і штодзённая самастойная практыка паміж сустрэчамі — каля 30–45 хвілін. Менавіта рэгулярнасць дае вынік, а не самі сустрэчы.
Чаму гэта працуе
Значная частка стрэсу вырабляецца не падзеямі, а аўтаматычнай рэакцыяй на іх: імгненнай ацэнкай, спробай пазбавіцца ад непрыемнага адчування, пракручваннем сцэнарыяў. Гэтая рэакцыя адбываецца хутчэй, чым усведамленне.
Практыка ўсвядомленасці ўстаўляе ў гэтую паслядоўнасць паўзу. Паміж адчуваннем і рэакцыяй з’яўляецца прамежак, у якім магчымы выбар. Навык гучыць сціпла, але яго наступствы істотныя: зніжаецца інтэнсіўнасць стрэсавай рэакцыі, памяншаецца колькасць імпульсіўных дзеянняў, вяртаецца здольнасць канцэнтравацца.
З чаго складаецца праграма
- Сканаванне цела — сістэматычная ўвага да цялесных адчуванняў.
- Сядзячая практыка — праца з увагай на дыханні, гуках, думках.
- Усвядомлены рух — простыя практыкаванні на расцяжэнне з фокусам на адчуваннях.
- Практыка ў паўсядзённасці — перанос навыку ў звычайныя справы: ежу, хаду, размову.
- Праца з цяжкім — як абыходзіцца з непрыемнымі адчуваннямі і эмоцыямі, не ўцякаючы ад іх.
- Групавое абмеркаванне — істотная частка: досвед удзельнікаў, цяжкасці, пытанні.
Чаго праграма не робіць
Не гарантуе спакою і не прыбірае стрэс з жыцця. Змяняецца не колькасць цяжкасцей, а спосаб на іх рэагаваць. Практыка таксама не замяняе псіхатэрапію пры клінічных станах: пры выразнай дэпрэсіі або ПТСР патрэбны іншы падыход, і мы скажам пра гэта прама.
Патрабаванні да ўдзельніка
Гатоўнасць практыкаваць штодня на працягу васьмі тыдняў. Гэта галоўная ўмова і галоўная складанасць: праграма дае вынік толькі пры рэгулярнай самастойнай працы.
Фармат у цэнтры
MBSR уваходзіць у напрамкі цэнтра. Набор груп будзе анансаваны — пакіньце заяўку, калі хочаце даведацца пра старт. Таксама элементы практык усвядомленасці ўбудоўваюцца ў індывідуальную тэрапію.
Падабраць спецыяліста
Напішыце нам — каардынатар удакладніць запыт і прапануе тэрапеўта, які працуе ў гэтым падыходзе.