Zachowania nałogowe

Dlaczego „po prostu przestać” nie działa

Zachowanie nałogowe utrwala się jako reakcja automatyczna: określona sytuacja, emocja albo pora dnia uruchamiają głód, głód prowadzi do działania, działanie przynosi szybką ulgę. Ta sekwencja tworzy się poza decyzjami i zamiarami — dlatego postanowienie jej nie unieważnia.

Drugi mechanizm to sposób radzenia sobie z dyskomfortem. Jeśli jedynym dostępnym sposobem przeżycia lęku, nudy albo złości jest substancja lub czynność, to rezygnacja z niej zostawia człowieka zupełnie bez narzędzi.

Co robi terapia

Określamy wyzwalacze. Konkretnie: jakie sytuacje, emocje, miejsca, ludzie i myśli uruchamiają głód. Bez tej mapy praca idzie na oślep.

Uczymy się radzić sobie z głodem. Głód jest falą: narasta i opada, jeśli się go nie podsyca. Trenujemy umiejętności pozwalające przetrwać tę falę bez działania: od technik uważności po konkretne alternatywy behawioralne.

Program MORE. Podejście łączące praktyki uważności, pracę ze wzmocnieniem i przewartościowaniem. Ma na celu przywrócenie wrażliwości na zwykłe źródła przyjemności, która przy uzależnieniu tępieje.

Umiejętności znoszenia dystresu. Narzędzia dialektycznej terapii behawioralnej do sytuacji, w których emocje są zbyt silne, by „po prostu poczekać”.

Praca z nawrotem. Złamanie nie jest porażką całej pracy, lecz zdarzeniem, z którego można wyciągnąć informację. Przygotowujemy plan na taki wypadek z wyprzedzeniem: to właśnie nastawienie „wszystko albo nic” zamienia pojedyncze złamanie w powrót do dawnego.

Odbudowujemy życie wokół. Zwolniony czas i miejsce trzeba czymś wypełnić. Pomaga tu praca z wartościami z terapii akceptacji i zaangażowania.

Co ważne, by rozumieć

Przy uzależnieniu od alkoholu i substancji przerwanie używania może być niebezpieczne bez kontroli lekarskiej. Nie świadczymy usług medycznych, nie prowadzimy detoksykacji i nie nadzorujemy odstawienia. Jeśli Twój stan wymaga lekarza, powiemy o tym wprost i pomożemy się zorientować.

Praca psychologiczna jest najskuteczniejsza wtedy, gdy fizyczna część problemu znajduje się pod nadzorem medycznym.

Ile to trwa

Zwykle praca długoterminowa. Pierwszy etap — przerwanie albo ograniczenie — może zająć kilka miesięcy; utrzymanie efektu wymaga dłuższego czasu.